← Terug naar de TekenRisicoKaart

Tekenwerende middelen: Citriodiol

Laatst bijgewerkt: 18 november 2026

De middelen zijn verdeeld in vier soorten: voor op de huid, voor op kleding, voor omgeving (huis, tuin en terrein) en voor op huisdieren. Binnen elke soort staan ze per werkzame stof, niet per merk. Kies een middel in het submenu voor de naam op het etiket, de etiketinformatie, de vormen waarin het verkrijgbaar is, de ingrediënten, de gebruiksaanwijzing, hoe lang het werkt, de toepasbaarheid, de gevaren en de gevarensymbolen, wat u doet bij een ongelukje, en hoe u het bewaart en weggooit. Bij middelen voor de huid en de kleding staat ook het gebruik samen met zonnebrandcrème en het effect op materialen. Wat voor uw eigen product geldt, staat op het etiket.

Citriodiol

Soort: Voor op de huid

Naam op het etiket

  • Citriodiol, op het etiket ook Eucalyptus citriodora olie of p-menthaan-3,8-diol (PMD). De namen van de stof en de olie worden soms door elkaar gebruikt.

Etiketinformatie

  • Het toelatingsnummer van het Ctgb: 4 of 5 cijfers met de letter N (bijvoorbeeld 12345N) of een nummer dat begint met NL- of EU-. Hiermee kunt u het product opzoeken in de toelatingendatabank van het Ctgb.
  • De werkzame stof met het percentage, de volledige gebruiksaanwijzing, vanaf welke leeftijd het middel mag en hoe vaak per dag.
  • Bewaar- en veiligheidsvoorschriften, zoals bewaren buiten het bereik van kinderen, en de naam van de fabrikant of importeur.

Toelating Ctgb

  • Middelen met citriodiol mogen in Nederland alleen worden verkocht en gebruikt als ze zijn toegelaten door het Ctgb, of als biocide voor de hele Europese Unie.
  • Het toelatingsnummer staat op het etiket. In de toelatingendatabank van het Ctgb kunt u controleren of uw product is toegelaten en welke gebruiksvoorschriften gelden.
  • Citriodiol is volgens het RIVM het enige toegelaten anti-insectenmiddel met een natuurlijke oorsprong. Citronella is niet meer geregistreerd als biocide.

Verkrijgbare vormen

  • Verkrijgbaar als lotion, spray of stick (roller). Waarzitwatin noemt juist deze vormen voor anti-tekenmiddel; het zijn vaak dezelfde middelen die ook tegen muggen worden gebruikt.
  • Voor middelen met citriodiol noemt Waarzitwatin dezelfde vormen; het zijn vaak dezelfde flessen die ook tegen muggen worden gebruikt.
  • Niet elk middel met deze stof is in elke vorm verkrijgbaar. Wat voor uw eigen product geldt, staat op het etiket.

Ingrediënten

  • Werkzame stof: citriodiol, het hoofdbestanddeel van een etherische olie uit de eucalyptussoort Corymbia citriodora. Het kan ook synthetisch zijn gemaakt.
  • Daarnaast vaak een oplosmiddel zoals ethanol of propan-2-ol (kan de huid uitdrogen of irriteren, bij sprays eerder dan bij sticks), soms een conserveermiddel en geurstoffen zoals citronellol, limoneen of linalool, waarvoor sommige mensen allergisch zijn. De volledige samenstelling staat op het etiket.

Gebruiksaanwijzing

  • Smeer of spray het op de onbedekte huid of kleding zoals het etiket aangeeft.
  • Hoe vaak per dag en hoe lang het werkt, staat op het etiket.

Hoe lang het werkt

  • Op de verpakking staat meestal hoe lang het middel u tegen teken beschermt. Volgens het RIVM werkt een anti-tekenmiddel soms minder lang tegen teken dan tegen muggen.
  • Het RIVM schrijft dat middelen met icaridine, citriodiol of IR3535 meestal langer tegen teken beschermen.
  • Hogere concentraties werken beter en langer, maar u mag ze meestal minder vaak per dag of pas vanaf een hogere leeftijd gebruiken.
  • Gaat u na het aanbrengen zwemmen of douchen, dan spoelt het meeste middel van u af. Opnieuw aanbrengen mag alleen zo vaak als het etiket toestaat.

Samen met zonnebrand

  • De meeste anti-tekenmiddelen en zonnebrandcrèmes kunt u goed samen gebruiken, als u ze in de juiste volgorde aanbrengt.
  • Breng eerst de zonnebrandcrème aan en laat die intrekken. Breng daarna pas het anti-tekenmiddel aan.
  • Volg daarnaast het etiket van beide producten.

Effect op materialen

  • Het RIVM noemt het aantasten van kunststoffen, zoals brilmonturen en horloges, bij middelen met DEET, niet bij deze stof.
  • Of u het middel ook op kleding of andere materialen mag aanbrengen, staat op het etiket.

Toepasbaarheid

  • Bij normaal gebruik veilig voor volwassenen en kinderen ouder dan 3 maanden.
  • Volgens het RIVM het enige toegelaten anti-insectenmiddel met een natuurlijke oorsprong, en een mogelijkheid tijdens de zwangerschap.
  • Niet verwarren met citronella: dat is niet meer geregistreerd als biocide.

Gevaren

  • Niet bij baby's jonger dan 3 maanden: door de sterke geur kan strottenhoofdkramp optreden, met plotselinge ademnood.
  • Sommige mensen zijn allergisch voor citriodiol en krijgen huiduitslag, jeuk, bultjes of geïrriteerde slijmvliezen.

Gevarensymbolen

Gevarensymbool uitroepteken (GHS07)

Uitroepteken (GHS07): kan op het etiket staan omdat sommige mensen allergisch reageren op de stof of de geurstoffen.

Gevarensymbool vlam (GHS02)

Vlam (GHS02): sprays met een brandbaar oplosmiddel kunnen dit symbool dragen; niet gebruiken bij open vuur.

Welke symbolen op uw product staan, hangt af van de samenstelling en de concentratie. Het etiket van uw eigen product is leidend.

Bij een ongelukje

  • Op het etiket staan de EHBO-aanwijzingen: wat u doet als het middel in de ogen, op de huid of in de mond komt. Lees die vóór het gebruik.
  • Zo voorkomt u een ongelukje: niet in of rond ogen, mond en neus, niet op een beschadigde huid of op de handjes van jonge kinderen, en handen wassen na het aanbrengen.
  • Houd bij een ongelukje de verpakking bij de hand, met de productnaam en het toelatingsnummer.
  • Bij zorgen of klachten kunt u contact opnemen met uw huisarts, buiten kantooruren met de huisartsenpost, of met uw apotheek. Meer staat onder Verkeerd gebruik en gevaren, bij Bij klachten of een vergiftiging.

Bewaren

  • Bewaar het middel buiten het bereik van kinderen en huisdieren, bij voorkeur in de originele verpakking, zodat de gebruiksaanwijzing erbij blijft.
  • Sprays met een brandbaar oplosmiddel bewaart u uit de buurt van warmte, vonken en open vuur.
  • Hoe u het middel bewaart en hoe lang het goed blijft, staat op het etiket.

Weggooien

  • Resten van een anti-tekenmiddel gooit u weg bij het klein chemisch afval. U kunt ze inleveren bij de milieustraat van uw gemeente.
  • Spoel resten niet door de gootsteen of het toilet.
  • Het oude logo voor klein chemisch afval is afgeschaft, maar staat nog op sommige verpakkingen. Meer over weggooien vindt u bij Milieu Centraal.

Bronnen: Waarzitwatin (RIVM) — Citriodiol; Waarzitwatin (RIVM) — Anti-tekenmiddel; NVWA — Veilig gebruik van biociden; Ctgb — Toelating en gebruik (toelatingendatabank)

Pdf voorbereiden…
GebruiksvoorwaardenDisclaimerPrivacyverklaringPrivacyverklaring GezondheidsgegevensCookiebeleidTransparantieverklaringToegankelijkheidsverklaringVerwerkingsregisterGegevensbeschermingseffectbeoordeling (DPIA)
Logo van Dominic Smith Advies© 2026 Dominic Smith Advies. Alle rechten voorbehouden.